ศัพท์บาลี --->>มาตาปิตุฏฺาน-->> คำแปล --->>น.,นปุ. ฐานะเพียงดังมารดา และบิดา แจกเหมือน กุล เช่น ส.เอก. มาตาปิตุฏฺาเน ในฐานะเพียงดังมารดาและบิดา เป็น วิเสสโนปมบท กัมมธารยสมาส มีอสมาหาร ทวันทวสมาส เป็นภายใน มีวิเคราะห์ตามลำดับ ดังนี้ อ.ทวัน.วิ. มาตา จ ปิตา จ = มาตาปิตโร วิ.โนปม.กัม.วิ. มาตาปิตโร อิว านํ = มาตาปิตุฏฺานํ
ศัพท์บาลี --->>มาตาปิตุวสนฏฺาน-->> คำแปล --->>น.,นปุ.ที่เป็นที่อยู่แห่งมารดาและบิดา แจกเหมือน กุล เช่น ทุ.เอก. มาตาปิตุวสนฏฺานํ สู่ที่เป็นที่อยู่แห่งมารดาและบิดา เป็นวิเสสนบุพพบท กัมมธารยสมาส มีอสมาหารทวันทวสมาส และฉัฏฐีตัปปุริสสมาส เป็นภายใน มีวิเคราะห์ตามลำดับ ดังนี้ อ.ทวัน.วิ. มาตา จ ปิตา จ = มาตาปิตโร ฉ.ตัป.วิ. มาตา-ปิตูนํ วสนํ = มาตาปิตุวสนํ (านํ) วิ.บุพ.กัม.วิ. มาตาปิตุวสนํ านํ = มาตาปิตุวสนฏฺานํ [ซ้อน ฏฺ หน้า ] คำว่า วสน ในคำว่า มาตาปิตุ- วสนฏฺานํ มาจาก วส ธาตุ ในความอยู่ + ยุ ปัจจัย แปลง ยุ เป็น อน ได้รูปเป็น วสน แปลว่า เป็น ที่อยู่ เป็นกัตตุรูป อธิกรณสาธนะ วิ.ว่า มาตา- ปิตโร วสนฺติ เอตฺถาติ มาตาปิตุวสนํ (านํ) มารดาและบิดา ท. ย่อมอยู่ ในที่นั่น เหตุนั้น ที่นั่น ชื่อว่าเป็นที่อยู่แห่งมารดาและบิดา
ศัพท์บาลี --->>มาตาปิตุอุปฏฺาน-->> คำแปล --->>น.,นปุ. การบำรุงซึ่งมารดาและบิดา แจกเหมือน กุล เช่น ทุ.เอก. มาตาปิตุ อุปฏฺานํ ยังการบำรุงซึ่งมารดาและบิดา เป็นฉัฏฐีตัปปุริสสมาส มีอสมาหารทวันทวสมาส เป็น ภายใน มีวิเคราะห์ตามลำดับ ดังนี้ อ.ทวัน.วิ. มาตา จ ปิตา จ = มาตาปิตโร ฉ.ตัป.วิ. มาตาปิตูนํ อุปฏฺานํ = มาตาปิตุอุปฏฺานํ
ศัพท์บาลี --->>มาตาปิตโร-->> คำแปล --->>น.,ปุ. อ. มารดาและบิดา ท. เป็น อสมาหารทวันทวสมาส วิ.ว่า มาตา จ ปิตา จ = มาตาปิตโร แจกเหมือน ปิตุ